VRU niet alleen 's zomers alert op natuurbranden

  • Utrecht
  • 24 juli 2017

Warm zomerweer zonder regen, we vinden het heerlijk. Maar droogte heeft ook een keerzijde: de kans op natuurbranden neemt toe, zeker in het op één na grootste bosgebied van Nederland: de Utrechtse Heuvelrug. De VRU werkt hard aan het vergroten van de veiligheid, en niet alleen 's zomers.

 

Bijna 90 procent van de natuurbranden ontstaat door de mens en meestal is nalatigheid de oorzaak. Nog maar kort geleden ging het flink mis in het Panbos, bij De Bilt. De brandweer moest een gebied van zo'n 2.500 vierkante meter blussen. Oorzaak: een niet goed gedoofde barbecue. De droogte-index gaf code oranje aan en dan is barbecueën in een natuurgebied verboden. Geluk bij een ongeluk: bij code oranje heeft de VRU een vliegtuigje boven de Heuvelrug in de lucht dat branden snel signaleert. "Op heldere dagen kun je 30 tot 40 kilometer ver kijken en zelfs kleine branden snel ontdekken. Die snelheid is belangrijk wanneer je de gevolgen van een natuurbrand zoveel mogelijk wilt beperken," zegt centraal regiehouder natuurbrand Marcel Geluk. En wanneer de droogte-index omhoog gaat, sturen we niet één, maar twee of meer auto's op pad. We houden de crisisorganisatie voortdurend op peil."

 

Natuurbrandseizoen 
De kans op droogte is 's zomer het grootst, maar voor de brandweer loopt het 'natuurbrandseizoen' grofweg van februari tot eind september, begin oktober. "Februari kan bij koud, droog weer risicovol zijn. De sapstromen in loofbomen zijn bijvoorbeeld nog niet op gang gekomen en dat maakt ze gevoeliger voor brand." 

De Utrechtse Heuvelrug is op de Veluwe na het grootste aaneengesloten bosgebied van Nederland en daarmee kwetsbaar voor natuurbranden. Ieder jaar zijn er 15 tot 20 kleinere natuurbranden. Het gebied is niet alleen uitgestrekt, het wordt daarnaast ook nog eens intensief gebruikt. "Je hebt niet alleen te maken met recreanten, het gebied telt ook een groot aantal dorpskernen, er zijn nogal wat zorglocaties en zelfs twee dierentuinen. We overleggen daarom ook veel met diverse partijen zoals gemeenten, natuurbeheerders en om te komen tot een effectieve gebiedsaanpak veiligheid. Daarmee willen we zowel de kans op het uitbreken van natuurbranden verkleinen als de gevolgen beperken."

 

Het is dus een misverstand te denken dat de bestrijding seizoensgebonden is, zegt de natuurbrandspecialist. Het zijn juist de rustiger perioden die zich lenen voor overleg, bijscholing, onderzoek naar nieuwe methoden en het maken van plannen voor de langere termijn. "Alleen repressie is niet genoeg, aandacht voor het voorkomen van branden is absoluut noodzakelijk."

 

Razendsnelle ontwikkelingen 
En de ontwikkelingen gaan razendsnel. Nog niet zo lang geleden waren natuurbeheer en brandveiligheid in Nederland bijvoorbeeld twee gescheiden werelden. Inmiddels werkt de VRU nauw samen met natuurbeheerders. "Veiligheid is uiteindelijk een gedeeld belang. Het overleg kost veel tijd, maar het is waardevol en we zetten er daarom stevig op in."

Ook Recron, de brancheorganisatie voor recreatieondernemers, is gesprekspartner. "Campings gaan in hun calamiteitenplannen doorgaans uit van een calamiteit óp de camping. Maar wat doe je wanneer het onheil van buitenaf komt, bijvoorbeeld zware rookontwikkeling door een natuurbrand in de buurt? Het is nuttig om daarover te praten."

 

Voorlichting 
Uiteraard is voorlichting geven via diverse media een onmisbare schakel in de 'preventieketen'. En daarbij opereert de VRU eveneens samen met de betrokken partners, ook met andere veiligheidsregio's. "Wanneer je de boodschap goed met elkaar afstemt, wint die aan kracht."


Maar uiteindelijk moet de VRU er staan wanneer dat nodig is. En daarvoor is tiptop materieel een vereiste. De VRU besloot een jaar terug daarom de 'allround' tankautospuiten te vervangen door specialistische voertuigen, deels voor natuurbranden en deels voor de overige calamiteiten. Volgend jaar al kunnen de eerste twaalf van de in totaal 20 'bosblussers' in actie komen: klein, wendbaar en geschikt voor ruw terrein. "Een stap voorwaarts om de veiligheid van bewoners nog beter te kunnen garanderen!"

Wij gebruiken cookies