Koolmonoxide, een echte sluipmoordenaar

Test jouw situatie

Herken jij de signalen van een CO-vergiftiging?

CO-test-2017.jpg

Je proeft of ruikt het niet

Het gevaarlijke van koolmonoxide is: je proeft of ruikt het niet. Bij inademing raak je al snel bewusteloos.

Heb je een kachel of geiser die slecht onderhouden is of in een slecht geventileerde ruimte staat? Dan kan er koolmonoxide vrijkomen. Ook de verkeerde aansluiting van een moderne CV-ketel kan een oorzaak zijn.

Wees alert op een vergiftiging


Jaarlijks overlijden in Nederland gemiddeld elf personen door koolmonoxidevergiftiging. Nog eens honderdvijftig mensen belanden in het ziekenhuis. Koolmonoxide, ook bekend als CO, staat niet voor niets bekend als de sluipmoordenaar. Wanneer je het inademt, kan dit ernstige lichamelijke gevolgen hebben.

Hoe herken ik koolmonoxidevergiftiging?
De eerste lichamelijke symptomen van een koolmonoxidevergiftiging lijken op een griepje: lichte hoofdpijn, misselijkheid, overgeven en vermoeidheid. Ook voel je je verward, slaperig en je krijgt een versnelde hartslag.

Bij een hoge concentratie koolmonoxide treden er ernstige symptomen op zoals: bewusteloosheid, coma, blijvende hersenschade met mogelijk overlijden als gevolg.

Koolmonoxidemelders

Wat doet een koolmonoxidemelder? En waar hang je die op?

CO-melder_neutraal.png

Ventileer

Ventileer

Laat 24 uur per dag en 7 dagen per week een rooster open of een raam op een kiertje.

Controleer

Controleer

Laat het verwarmingstoestel zoals CV-ketel of kachel minimaal één keer per jaar door een gecertificeerd vakman controleren.

Alarmeer

Alarmeer

Zorg voor je eigen veiligheid en plaats een koolmonoxidemelder, in ieder geval in de ruimte van het verwarmingstoestel.

Voor wie is koolmonoxide gevaarlijk?

Iedereen die in huis een verbrandingstoestel heeft, bijvoorbeeld een open haard, geiser of kachel, heeft kans op een koolmonoxidevergiftiging. Maar ook een bron buiten het eigen huis, bijvoorbeeld een rookgasafvoer van een andere woning vlakbij jouw ventilatieopening, geeft risico op koolmonoxidevergiftiging.

Risicogroepen
Ongeboren baby's, kleuters, zwangere vrouwen, mensen die lijden aan een chronische hartziekte, bloedarmoede of ademhalingsproblemen zijn gevoeliger voor koolmonoxidevergiftiging.

Wat is koolmonoxide?

Koolmonoxide, aangeduid met CO, wordt ook wel koolstofmonoxide genoemd. Het is een kleurloos, smaakloos, reukloos en giftig gas. Let op: het gaat hier om CO (koolmonoxide) en niet om CO2 (kooldioxide of koolstofdioxide).

CO wordt uitgestoten als onderdeel van een warme gasmix en daardoor heeft het de neiging op te stijgen tot het afkoelt. Dit in tegenstelling tot CO2, dat zwaarder is dan lucht en zakt.

Hoe ontstaat koolmonoxide?

Koolmonoxide kan ontstaan bij slecht onderhouden of slecht functionerende installaties zoals geisers, kachels en cv-installaties. Daarnaast kunnen andere situaties zorgen voor de aanwezigheid van koolmonoxide in een woning, zoals gescheurde, losgekoppelde, verroeste of gecorrodeerde afvoerpijpen, gescheurde gemetselde schoorsteenkanalen of een foutieve installatie van toestellen die brandstof gebruiken.

Onvolledige verbranding

Koolmonoxide komt vrij bij onvolledige verbranding van organische brandstoffen zoals olie, aardgas, benzine en hout.

Onvolledige verbranding is het gevolg van een zuurstoftekort bij verbranding.

Wat zijn de meest voorkomende oorzaken van koolmonoxidevergiftiging?


Koolmonoxidevergiftiging komt het meeste voor als gevolg van:      

  • Een verkeerd geïnstalleerd, kapot of slecht werkend verbrandingstoestel: kachel, geiser, cv of combiketel. Het risico van een koolmonoxidevergiftiging wordt nog veel groter als het verbrandingstoestel in een kleine, slecht geventileerde ruimte staat, zoals op een boot, in een caravan of in een kleine doucheruimte. En als er geen directe afvoer van het toestel naar buiten is.
  • Verkeerde installatie van kachels en open haarden en een slechte afvoer als gevolg van lekken in afvoerbuizen en schoorsteenkanalen of aansluitingen en gebrekkig onderhoud van de afvoerkanalen.
  • Verkeerde stookgewoonten, bijvoorbeeld door kachels en open haarden te gebruiken als allesbranders. Gas en olie zijn relatief schone brandstoffen. Bij gebruik van hout of het gebruik van haard en kachel als allesbrander gaat vervuiling van de afvoerkanalen en schoorsteen een stuk sneller en kunnen er hogere temperaturen ontstaan. Dit heeft weer een effect hebben op de constructieve staat van de kanalen. Bij een vervuilde schoorsteen komen de verbrandingsgassen ook in huis terecht. Daarnaast is brand een veel voorkomende oorzaak van een koolmonoxidevergiftiging.
  • In situaties waarbij gas, olie of hout wordt verbrand in een afgesloten ruimte. Bijvoorbeeld: binnenshuis barbecueën, het gebruik van heaters in een schuurtje of een afgesloten partytent.

Koolmonoxide staat bekend als de sluipmoordenaar. Wanneer je het inademt kan dit ernstige lichamelijke gevolgen hebben.

Hoe kan ik koolmonoxidevergiftiging voorkomen?

A. Kijk kritisch naar jouw (open) verbrandingstoestel zoals de kachel, geiser, cv- of combiketel
  • Een geel-oranje vlam in een gastoestel wijst op een gebrek aan zuurstof. Bij een goede verbranding is deze vlam blauw. Neem contact op met een vakman bij een geel-oranje vlam.
  • Bevat het apparaat sporen van corrosie, roest of roet? Deze sporen wijzen op een slechte staat van het toestel, vaak met slechte verbranding. Neem contact op met een vakman.
  • Is de aansluiting op het rookgasafvoerkanaal intact en is het traject van dit kanaal zo verticaal mogelijk? Bochten en horizontale stukken in het afvoerkanaal verstoren de trek in het afvoerkanaal.
  • Laat jouw verbrandingstoestel jaarlijks controleren door een vakman. Vaak kun je aan een sticker op het toestel zien wanneer deze voor het laatst is gecontroleerd. Laat het werk uitvoeren door een vakbekwame monteur. Hierover kun je navraag doen bij UNETO-VNI: www.uneto-vni.nl/consumenten.
  • Vensters of muren die bedekt zijn met damp (condensatie), kunnen wijzen op een onvoldoende afvoer van de verbrandingsgassen. Neem contact op met een vakman.
  • Heb je een kolen-of houtkachel? Verwijder regelmatig de as. Wanneer de as tot aan het rooster komt, wordt onderaan niet meer geventileerd. De verbranding zal onvolledig zijn, met een groter risico op de vorming van koolmonoxide.
  • Maak de kachel aan het einde van de winter zorgvuldig schoon.
  • De schoorsteen moet één keer per jaar gereinigd worden. Laat dan ook meteen de luchtdichtheid van de verbindingen nakijken.
B. Ventileer goed

Een goede ventilatie is van groot belang voor de gezondheid van jou en je huisgenoten. Dat betekent niet dat je alle ramen wagenwijd moet openzetten. Het gedeeltelijk dag en nacht openzetten van bijvoorbeeld luchtroosters of klepramen volstaat. Wil je meer weten over goed ventileren, neem dan contact op met de GGD in jouw regio.

C. Plaats een werkende koolmonoxidemelder

Deze waarschuwt je tijdig. Zie ook ‘Waar moet een koolmonoxidemelder geplaatst worden?' voor de juiste plek. En kijk op de website van de Consumentenbond voor een lijst met veilige koolmonoxidemelders.

Wij gebruiken cookies