Specialisme IBGS

Een tankwagen slaat om in een bocht. De tank scheurt en enkele duizenden liters bijtende en toxische vloeistof stromen uit over een wegdek met klinkers. Er vormt zich een vloeistofplas. Een deel van de vloeistof komt in het riool terecht. Een bijtende toxische damp stijgt op die vrij door de wind verspreid wordt. De vloeistof in het riool zorgt verderop voor een extra dampwolk. 

De brandweer wil zo snel mogelijk de vloeistofplas afdekken en ook de lekkage stoppen. Maar dat niet alleen: ook de vloeistof in de riolering zal eerst geneutraliseerd worden voordat het uit de riolering kan worden verwijderd. Maar: welk schuim is goed en waar komt het vandaan? Wie kan de lekkage stoppen, kan de stof geneutraliseerd worden en waar komen de middelen hiervoor vandaan? Wie kan het uit de riolering halen? Teveel knelpunten die vragen om een adequate en acute oplossing. De brandweer roept de hulp in van het landelijke specialisme Incidentbestrijding gevaarlijke stoffen (IBGS).

Doel

We gaan het bestrijden van incidenten met gevaarlijke stoffen die weinig voorkomen, maar als ze voorkomen een grote impact hebben, landelijk organiseren. Daarmee draagt het project bij aan een efficiënte en doelmatige inzet van mensen en middelen bij grootschalig en specialistisch optreden.

Waarom

Incidentbestrijding gevaarlijke stoffen is een van de vier kerntaken van de brandweer. Elke regio is in staat bepaalde incidenten met gevaarlijke stoffen te bestrijden, zoals een kleine lekkage van zoutzuur of een ongeval van een tankwagen met diesel. In 2014 stelde de RBC in haar visie op IBGS dat het efficiënter is om incidenten met gevaarlijke stoffen - die weinig voorkomen, maar als ze voorkomen een zeer grote impact hebben op de samenleving - op interregionaal en landelijk niveau te organiseren.

Door ons slimmer te organiseren, interregionaal en landelijk samen te werken zorgen we ervoor dat risico’s landelijk zijn gedekt. Beter 1 x doelmatig en efficiënt georganiseerd, dan 25 keer afzonderlijk.

Hoe

Binnen het project IBGS onderscheiden we drie thema’s waar we specialismen voor ontwikkelen:

  • Bronbestrijding om de risico’s van een incident met gevaarlijke stoffen voor mens en milieu te verkleinen en/ of weg te nemen.
  • Ontsmetten van mensen, dieren, infrastructuur en materieel.
  • Bepalen van het effectgebied zodat we de risico’s voor de bevolking beter kunnen bepalen.

Wat

De komende periode gaan we aan de slag met het uitwerken van de verschillende thema’s in de vorm van deelprojecten.

Specialisme bronbestrijding

  • Project Schuiminzet; het opleveren van een beschrijving wat regio’s zelf kunnen doen en wat specialistische teams kunnen doen.
  • Gaspakkenteams; bij dit specialisme gaat het niet alleen om de inzet van de teams maar ook om het vastleggen van kennis, vaardigheden en middelen.
  • Bestrijding bij grote en complexe incidenten waarbij tevens gekeken wordt naar aanvullende kennis en middelen van andere partijen.
  • Opzetten van een ‘back office/kenniscentrum ter ondersteuning van de regio’s.

Specialisme Ontsmetting

Het ontsmetten van mens, dier, infrastructuur en materieel is een basistaak van de brandweer. Maar afhankelijk van het aantal mensen dat moet worden ontsmet kan opgeschaald worden naar bijvoorbeeld Grootschalige Ontsmettingseenheden, de GOE’s.

  • Het opleveren van een organisatieplan voor het inrichten van landelijke GOE’s. En het intensiveren en verder ontwikkelen van samenwerking met andere partijen, zoals Defensie.
  • Ontwikkelen van de adviesfunctie van dit specialisme.

Bepalen van het effectgebied

Willen we maatregelen nemen om de bevolking te beschermen en hen goed te informeren dan zullen we meer inzicht in het incident en het effectgebied moeten hebben. Om dit in kaart te brengen wordt het volgende ontwikkeld:

  • Oprichten van verkenningseenheden en een coördinator verkenningseenheden die ingezet kunnen worden bij grootschalige en complexe incidenten.
  • Onderzoeken welke bestaande systemen hierbij gebruikt kunnen worden.
  • Verdere samenwerking met externe instituten zoals de CBRN-responseenheid van Defensie en de milieu-ongevallen dienst van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu.
Incident IBGS.jpg

Meer informatie

  • Projectleider SIBGS is Marcel Verspeek
  • Projectsecretaris is Jan Jacobs

Heb je vragen of wil je meer informatie over dit project?

Stuur dan een mail naar: jan.jacobs@ifv.nl.

Projectsecretaris Jan Jacobs

"Sinds ik bij de brandweer ben, eerst als vrijwilliger en later ook als adviseur gevaarlijke stoffen, maak ik mij zorgen om incidentbestrijding gevaarlijke stoffen. Vaak worden kleine incidenten groter gemaakt dan nodig is, soms blijkt een incident veel gevaarlijker te zijn dan in eerste instantie gedacht wordt.
Dit komt volgens mij omdat wij als brandweer niet overal kennis over kunnen hebben en niet alles kunnen doen, wij moeten al zoveel kunnen en weten.

De uitdaging van het project IBGS is om te organiseren dat snel kennis en middelen die wel beschikbaar zijn, binnen en buiten de brandweer, beschikbaar te hebben bij de brandweer die een incident met gevaarlijke stoffen bestrijd. Zodat kleine incidenten klein blijven maar dat we ook geen onnodige risico’s lopen bij die zeldzame incidenten die echt gevaarlijk zijn."

Jan-Jacobs.jpg
Wij gebruiken cookies