24 uur met de brandweer in Den Bosch: 24 uur het kopje erbij

  • 's-Hertogenbosch
  • 01 augustus 2019

Hoe is dat nou, bakker, huisarts, directeur van een betaald voetbalclub of kok zijn? Onze verslaggevers spelen een dagje voor schaduw: kijken een (lange) dienst mee over schouders, helpen hier en daar een handje. Om de ziel van het beroep in woorden te vangen. Vandaag: beschrijft verslaggever Wouter ter Haar een 24 uur dienst met ploeg A van Brandweer Brabant-Noord. 

Soepeltjes loopt John de Graaf (31) richting de remise waar de felrood gekleurde brandweerwagens staan. Over de schouder zijn tasje met proviand, sportkleding, schoon ondergoed en toiletspullen. De Diessenaar heeft zichtbaar zin in zijn 24-uursdienst bij de Brandweer Brabant-Noord in Den Bosch. De Graaf is een jaar als beroeps in dienst. Hij is een relatieve uitzondering, omdat er sinds 2010 een groeiend tekort is aan spuitgasten in Brabant. In 2010 waren dat er nog 3882, inmiddels is dat gedaald tot 3459, aldus het CBS. De Graaf is content met zijn aanstelling en straalt dat continu uit. In de kantine groet hij zijn negen ploeggenoten en de tien snel vertrekkende collega’s van het afgelopen etmaal. Samen drinken ze op het terras van de kazerne aan de Bossche Vogelstraat nog even een bak koffie. Allemaal gekleed in een zwarte broek, t-shirt en stevige schoenen. In de remise staan de tankautospuit, redvoertuig en waterwagen met open deuren klaar voor een mogelijke uitruk. En ook de brandweerjassen- en -broeken en -laarzen hangen en staan opgerold gereed om na een melding vanuit de meldkamer pijlsnel aan te schieten en om binnen anderhalve minuut met de brandweerauto uit te rukken. Bevelvoerder Corné Rosenbrand neemt met zijn negen manschappen het, vanwege de extreme hitte, wat aangepaste dagprogramma door. Dat bestaat vandaag uit lichte werkzaamheden, duiken en wat andere oefeningen. ,,Maar", zo deelt hij de verslaggever van dienst mede, ,,Dat is natuurlijk altijd afhankelijk van eventuele calamiteiten.” Rosenbrand hoopt op nieuwe aanwas. ,,Misschien kan dit verhaal er een beetje aan bijdragen. En wellicht ook wat aan de beeldvorming. Want veel mensen denken dat het alleen maar brandjes blussen is. Of dat we de hele dag zitten te kaarten. Het brandweervak is wel wat anders.”

De kleding en laarzen staan 24 uur per dag paraat voor een uitruk.
De kleding en laarzen staan 24 uur per dag paraat voor een uitruk. © Wouter Ter Haar
 

09.11 uur. Paniek!!! Brandweerduiker Marijn Ekels (33) meldt via een directe lijn aan leeftijdgenoot Pieter Backx (PiBa voor zijn collega’s) dat hij in de Noorderplas vast is komen te zitten. John de Graaf krijgt van René van Putten (55) opdracht om weer onder te duiken en hem te redden. ,,Vast onderdeel van de oefening", meldt Van Putten geruststellend. Volgens de ervaren brandweerman is duiken een uiterst belangrijk onderdeel van het takenpakket geworden. ,,Zeker nu wij steeds vaker in de wijde regio ingeschakeld worden omdat er vanwege bezuinigingen steeds meer duikteams opgeheven zijn. Vorige week waren we nog in Eindhoven vanwege de melding dat er een auto met inzittenden te water was.” Terug in de wagen, richting kazerne, vertelt Van Putten over het ‘gouden uur'. ,,Daarbinnen hebben wij nog enige kans een drenkeling levend uit het water te krijgen. Maar dat geluk is er maar vrij weinig. Voor wij gealarmeerd zijn, is er vaak al heel wat tijd verlopen. In de meeste gevallen draait het bij ons om bergen. Ons werk is vooral het koppie erbij houden, met adrenaline heeft het niet veel te maken. Iedereen wil altijd van ons weten wat het spannendste is wat we hebben meegemaakt. Ik zit al 32 jaar bij de brandweer en ik zou het echt niet weten. Trouwens: je vraagt aan een dokter toch ook niet wat zijn spannendste operatie was. Ons werk is vooral wachten en goed voorbereid zijn op wat er gaat gebeuren.” 

10.33 uur. Nu is het wel raak. Een prio 1 vanwege een brandende vrachtwagen op de snelweg A2, met mogelijk een brandbare lading. In volle vaart en met loeiende sirenes wordt er koers gezet richting de plek. En hoewel Rijkswaterstaat de afrit al heeft ‘afgekruist’ proberen tal van automobilisten nog voor de brandweerwagens af te slaan. Vanuit de cabine klinkt gemopper om zoveel domheid. De cabine van de vrachtauto staat flink in de hens. Vrijwilligers van het korps Rosmalen blussen en de Bossche beroeps brandweerlieden ondersteunen. Met grof geweld wordt de deur opengebroken om de brand effectief te blussen. De chauffeur draait met trillende handen, gezeten op de vangrail, een sigaretje. ,,Er kwam in een keer rook uit de radio en voor ik het wist stond alles in de brand. Ik kon 'm nog net op tijd aan de kant krijgen.” Een half uurtje later rijden de manschappen weer 'huiswaarts'. Om vervolgens ademluchtflessen en watertanks te vullen en alles in gereedheid te brengen voor een volgende uitruk.

De slangen worden na het blussen van de brand in Vlijmen weer opgerold.
De slangen worden na het blussen van de brand in Vlijmen weer opgerold. © Wouter Ter Haar
 

12.25 uur: Theo Buijs, vandaag verantwoordelijk voor alle keukendiensten, heeft de diepvriesmaaltijden opgewarmd. Gezamenlijk wordt er gegeten. De sfeer is prima. Zeker als ook de directeur Cornetto's uitdeelt. De mannen grappen onderling volop. ,,Hoe is het met Inge?, vraagt ze nog wel eens naar me?”, klinkt het pestend. Of naar een collega met een welvaartsbuikje: ,,Staat je goed die polo, kleedt mooi af.” De mannen sparen elkaar allerminst. In de huiskamer, met stoelen die horizontaal kunnen, keert voor eventjes de rust weer. Rosenbrand: ,,We zitten 24 uur bij elkaar op de lip. Dus de sfeer in de ploeg moet goed zijn. Dat is belangrijk, want zeker in tijden van spanning, moet je blindelings op elkaar kunnen vertrouwen.” Nog geen tien minuten laten rammelen de piepers en luidt de melding: Liftopsluiting. Zonder toeters en bellen wordt er koers gezet richting de Maasboulevard waar een persoon tussen twee verdiepingen in een lift zit opgesloten.  Vier man zijn onderweg. John de Graaf heeft de sleutelbos met alle meest voorkomende lift-sleutels al in de aanslag. Via de liftschacht legt hij contact met het ‘slachtoffer'. De Graaf: ,,Dat ik nu dit werk doe, komt voort uit een jongensdroom. Zat als automonteur al bij de vrijwillige brandweer, toen kwam dit op mijn pad. Ik wil me graag nuttig maken, mensen helpen. En dit is ook nog eens heel dynamisch en soms ook wel spannend.” De spanning voor Jan van der Heijden, die met vuilniszak zo onfortuinlijk anderhalf uur in de lift opgesloten zat , is ook voorbij. En ook de manschappen ontspannen zicht- en hoorbaar, want bij een ‘oefening’ in de Bossche binnenstad krijgt nieuweling De Graaf zijn ontgroening en wordt hij zeiknat door een onverwacht metershoge straal water uit een waterput. 

 15.45 uur: Koffie voor iedereen. En een kwartiertje later steekt iedereen in sportkledij en wordt er op ongekend fanatieke wijze een potje volleybal gespeeld in de sportzaal van de kazerne. En net als het kwalitatief beste team met 24-20 voorstaat, gaan de piepers. Bezweet hijsen de mannen zich in de brandweerpakken, die ook al niet uitblinken in koelheid. Met een prio 1 - dus zwaailicht en sirenes - wordt er koers gezet naar een brandende akker met tarwe in Vlijmen. In de brandweerwagen worden de ademlucht-flessen omgehangen en maskers opgezet. Wederom wordt de brandweerwagen gehinderd door kruisend verkeer. Van veraf is al te zien waar de brand zich bevindt. Terwijl de vrijwilligers uit Vlijmen vanaf de ene kant blussen, doet het Bossche korps dat van de andere kant. Hoewel de mannen uit Vlijmen de rest van de dag en nacht nog twee keer moeten nablussen, is het vuur snel onder controle. Weer de slangen oprollen en in de kazerne de ademluchtcilinders vullen en alles wat vies is schoonmaken. En dan schrikt iedereen om 18.00 uur van weer een alarm, een proefalarm dit keer.

Een potje volleybal voor de broodnodige ontspanning.
Een potje volleybal voor de broodnodige ontspanning. © Wouter Ter Haar
 

20.00 uur:  Na drie uitrukken zit de helft van de dienst er op. Een gemiddeld dagje, aldus de manschappen. Lekker relaxed wordt er gezamenlijk naar het journaal gekeken. De boterhammen of  andere etenswaren zijn achter de kiezen. De koffie wordt voor elkaar ingeschonken. Er volgt een discussie of de vanwege de extreme hitte zo innig gewenste koelbox voor koele water of frisdrank in de brandweerauto's nu wel of niet elektrisch moet zijn. Davey Hoosemans wint het pleit. Hij haalt twee elektrische koelboxen en stouwt ze vol met straks verkoelende dranken. De sfeer in de huiskamer - waar een film wordt gekeken - en in de kantine - waar het voetbal gevolg wordt - is ontspannen. Sanne Hoefs: ,,Mij hoor je niet klagen, maar zo'n 24-uursdienst is best pittig. Zeker in de wetenschap dat we nu pas halverwege zijn en je niet weet wat er nog kan gebeuren. We zijn ook vaak in weekenden en op feestdagen de klos. En het betekent ook wel wat voor je gezin als je 24 uur weg bent. Maar het heeft ook wel wat om in zo'n ploeg te zitten. Je weet alles van elkaar en alles wordt besproken.”

23.00 uur: De meeste teamleden zijn al naar bed. Met de pieper op het nachtkastje. Iedereen heeft een eigen kamer en zorgt voor zijn eigen beddengoed, dat om de zeven diensten gewassen wordt. Om 06.45 uur gaat de wekker voor de eerste en om 07.00 uur voor de tweede keer. ,,Het is rustig geweest vannacht", zegt ‘buurman’ Van Putten, terwijl hij zijn tanden poetst. ,,Al slaap ik thuis toch veel lekkerder. Want je ligt hier eigenlijk toch altijd een beetje te wachten of er wat gebeurt. En sommigen van ons zijn ook wel bang dat ze door de pieper heen slapen, al is dat eigenlijk totaal onmogelijk.” Na wat opruimen en schoonmaken wordt er even voor 08.00 uur op het terras weer een kop koffie gedronken. Langzamerhand druppelen de leden van de nieuwe ploeg  binnen voor hun 24 uursdienst. Voor ploeg A zit de dienst er op. Iedereen gaat huiswaarts, voor vakantie, andere bezigheden of om zich op te laden voor de volgende dienst over 72 uur.    

Brandweer Brabant-Noord

Brandweer Brabant-Noord is het gemeenschappelijk brandweerkorps van de zeventien gemeenten in regio Brabant-Noord en maakt onderdeel uit van Veiligheidsregio Brabant-Noord. Het werkzame gebied van de brandweer loopt grofweg van Boxmeer tot Heusden en vanaf de Maas tot Liempde. De belangrijkste taak van de brandweer is het voorkomen, beperken en bestrijden van branden en gevaren.

In de regio zijn 39 brandweerposten. Daar wordt gewerkt met in totaal zo’n 1000 vrijwilligers. In de brandweerkazerne aan de Vogelstraat in Den Bosch is een 24-uur bezetting met beroeps brandweerlieden (45) die in vaste dienst zijn, soms ondersteund door (25) Bossche vrijwilligers.

De uit tien man bestaande ploeg A van Brandweer Brabant-Noord kent vanwege de zomermaanden een wisselende bezetting. Tijdens de te beschreven 24-uursdienst is Corné Rosenbrand de bevelvoerder. Pieter Backx, Sanne Hoefs en René van Putten zijn de chauffeurs van respectievelijk de tankautospuit, redvoertuig en waterwagen. Manschappen zijn: Huub van den Berg, Theo Buijs (ook keuken), Ton van Grinsven, Davey Hoosemans (ook duiker). Marijn Ekels (ook duiker) en John de Graaf (ook duiker).

De 24-uurs-dienst begint ‘s morgens om exact 08.00 uur en duurt tot en met de volgende dag 08.00 uur. De brandweerlieden rukken uit bij calamiteiten. Daarna keren zij terug naar de kazerne, waar ze ook tijdens de nacht verblijven. Na de 24-uurs dienst hebben zij 72 uur vrij. 

Bron: Brabants Dagblad, 1-8-2019

Delen