Preventie

Proactie > Preventie > Preparatie > Repressie > Nazorg

Preventie vormt de tweede schakel in de veiligheidsketen en richt zich op het voorkomen van brand. De brandweer streeft er naar het risico op brand zo klein mogelijk te houden. Preventie omvat dan ook een groot aantal taken die alles te maken hebben met de zorg voor brandveiligheid. De brandveiligheidseisen en de maatregelen die de brandweer kan nemen zijn omschreven in wetten en verordeningen. De voornaamste daarvan zijn het Bouwbesluit, de Bouwverordening en de Brandbeveiligingsverordening. Brandpreventieve maatregelen worden zowel bij permanente gebouwen, tijdelijke bouwwerken (zoals feesttenten) als evenementen toegepast. Voorbeelden van brandpreventieve voorzieningen zijn: nooduitgangen, rookvrije vluchtwegen, brandvertragende muren en deuren, rookmelders en bordjes die de nooduitgangen aangeven. Maar ook de verplichting om tijdens evenementen vluchtwegen vrij te houden van obstakels en brandblussers bij de hand te houden in kraampjes waar met open vuur wordt gewerkt, zijn voorbeelden van brandpreventieve maatregelen.

Vergunningen

In bepaalde gevallen moet voor de bouw of verbouw van een gebouw, het gebruik van een gebouw of het organiseren van een evenement een vergunning worden aangevraagd bij de gemeente; (bouwvergunning, gebruiksvergunning en evenementenvergunning).
Wanneer iemand voor een bouwproject een (bouwvergunning aanvraagt, wordt de brandweer gevraagd advies uit te brengen. Dit advies richt zich op de brandveiligheidseisen en de (brandveiligheids)voorzieningen die moeten zijn aangebracht.
Een gebruiksvergunning regelt het brandveilig gebruik van bijvoorbeeld een horecagelegenheid, ziekenhuis of school. Een gebruiksvergunning is nodig als er sprake is van grotere risico’s, bijvoorbeeld wanneer er grote groepen mensen gelijktijdig gebruikmaken van een pand of in geval er mensen aanwezig zijn die minder zelfredzaam zijn. Voorbeelden van dit laatste zijn bijvoorbeeld ziekenhuizen en verzorgingshuizen. In een gebruiksvergunning wordt door de brandweer aangegeven hoe de brandveiligheid in het gebruik het beste kan worden gegarandeerd. Zo worden er bijvoorbeeld eisen gesteld aan vluchtwegen, het gebruik en onderhoud van brandveiligheidsinstallaties en de bereikbaarheid van blusmiddelen.
De regionale brandweer ondersteunt de lokale brandweerkorpsen bij het beoordelen van bovengenoemde vergunningen.

Controles

Het is uiteraard ook de taak van de overheid om te controleren of er voldaan is aan de voorgeschreven brandveiligheidsvoorzieningen. Onvolkomenheden kunnen dan worden gecorrigeerd en aanvullende adviezen kunnen waar nodig worden gegeven. De controle van vergunningen, bijvoorbeeld in de horeca, is voornamelijk de taak van lokale brandweerkorpsen.

Voorlichting

Een ander deel van de preventie-taak is het geven van voorlichting. Denk daarbij aan het geven van adviezen aan bouwbedrijven of het geven van voorlichting op scholen. De zorg voor brandveiligheid is immers niet alleen een taak van de brandweer. Iedereen kan een bijdrage leveren aan een brandveilige leefomgeving. De brandweer probeert door voorlichting mensen bewust te maken van de risico's in hun omgeving en de maatregelen die zij zelf kunnen nemen om brand te voorkomen. De brandweer heeft een reeks brochures samengesteld waarin handige tips en adviezen worden gegeven op het gebied van brandveiligheid in uiteenlopende situaties.